Strefa mężczyznObserwuj nas

Bolesne wypróżnianie podczas miesiączki: skąd ten ból

O bólu przy wypróżnianiu w dniach miesiączki mówi się rzadziej niż o skurczach w podbrzuszu, a w gabinecie słyszę o nim regularnie. Najczęściej po tym, jak ktoś zbył go zdaniem o diecie. Pokażę Ci, skąd ten ból się bierze, co da się zmienić w tych kilku minutach na toalecie i w którym momencie potrzebna jest diagnostyka.

5 min czytaniaakt.

Chcesz to omówić na wizycie?Umów się online, zajmie Ci to minutę.

Umów wizytę
Fizjoterapeutka wskazuje na modelu miednicy warstwę mięśni dna miednicy, która otacza odbyt i odpowiada za ból przy wypróżnianiu podczas miesiączki

Ból przy wypróżnianiu w dniach okresu rzadko trafia do rozmowy u lekarza. Łatwiej powiedzieć o skurczach w podbrzuszu, a na wizytę zabrać jedno zdanie zamiast dwóch. Tymczasem w gabinecie opisujecie go bardzo podobnie: kilka dni w miesiącu, w których samo pójście do toalety jest najgorszym punktem dnia.

W odpowiedzi najczęściej pada rada o większej ilości błonnika. Czasem błonnik faktycznie pomaga. U kobiety, która przez pozostałe trzy tygodnie cyklu wypróżnia się bez kłopotu, zmiana diety zwykle jednak niczego nie rusza.

Dlaczego akurat w te dni

Odbytnica leży tuż za macicą, oddzielona od niej cienką przestrzenią i wspólną warstwą powięzi. Wszystko, co dzieje się z jedną z nich, druga odbiera niemal od razu.

W pierwszych dniach miesiączki rośnie stężenie prostaglandyn. Odpowiadają za skurcze macicy, ale działają też na mięśniówkę jelita: pasaż przyspiesza, a ściana jelita robi się bardziej czuła na rozciąganie. Stąd luźniejsze stolce u jednych kobiet i bolesne parcie u innych, czasem u tej samej osoby w różnych cyklach. Mechanizm samego bólu miesiączkowego rozpisałam szerzej przy przyczynach bolesnych miesiączek.

Do tego dochodzi przekrwienie całej miednicy. Naczynia w tej okolicy w dniach okresu są pełniejsze, tkanki lekko obrzęknięte, a hemoroidy albo żylaki, które przez resztę miesiąca milczą, zaczynają być wyczuwalne. Przy nasilonym uczuciu ciężkości w miednicy warto przeczytać o zespole przekrwienia miednicy mniejszej.

Co w tym robi dno miednicy

Mięśnie dna miednicy otaczają odbyt jak obręcz, a jeden z nich, mięsień łonowo-odbytniczy, tworzy pętlę ciągnącą odbytnicę do przodu. Przy wypróżnianiu ta pętla ma puścić i wyprostować kanał. Jeśli zamiast puścić zaciska się mocniej, wysiłek rośnie, a efekt maleje.

Właśnie to dzieje się przy bólu. Ciało broni się przed czymś, co boli, podnosząc napięcie w okolicy, czyli odpowiada skurczem dokładnie tam, gdzie potrzebne jest rozluźnienie. Jeden bolesny epizod potrafi w ten sposób ustawić kolejne.

Napięte dno miednicy samo z siebie daje jeszcze uczucie niepełnego wypróżnienia i potrzebę wracania do toalety po kilkunastu minutach. Na tej samej obręczy mięśni opiera się przepona, więc oddech ma tu więcej do powiedzenia, niż się wydaje. Zależność między nimi opisałam przy przeponie i dnie miednicy.

Jak usiąść na toalecie

Ustawienie ciała zmienia tu więcej niż cokolwiek, co można zjeść. Kąt między odbytnicą a kanałem odbytu zależy od tego, jak głęboko są zgięte Twoje biodra, i w typowym siadzie na muszli ten kąt pozostaje przymknięty.

Cztery punkty ustawienia na toalecie przy bolesnym wypróżnianiu: podnóżek około 20 cm, tułów do przodu, wydech przez otwarte usta i najwyżej 5 minut
Te cztery rzeczy kosztują kilkanaście sekund, a zmieniają kąt pracy całego kanału odbytu.
  • Podnóżek o wysokości około 20 centymetrów pod stopami. Kolana wychodzą wtedy wyżej niż biodra, a kanał odbytu prostuje się bez Twojego udziału. Zwykła skrzynka albo gruba książka wystarczy.
  • Tułów pochylony do przodu, łokcie oparte o uda, plecy długie. Garbienie się zmniejsza efekt, bo zabiera przestrzeń brzuchowi.
  • Wydech przez lekko otwarte usta zamiast wstrzymywania powietrza. Brzuch idzie wtedy w dół i na zewnątrz, a obręcz wokół odbytu puszcza sama.
  • Najwyżej 5 minut i wyjście bez efektu, jeśli nic się nie dzieje. Siedzenie z telefonem przez kwadrans obciąża naczynia odbytu i nic nie przyspiesza.

Parcie z zatrzymanym oddechem to odruch, który zna każda z nas, i jednocześnie najszybszy sposób na pogorszenie sprawy. Tłocznia brzuszna pcha wtedy w dół, a dno miednicy odpowiada na to zaciskiem.

Czego lepiej w te dni nie robić

Odkładanie wypróżnienia na później działa przeciwko Tobie. Stolec przetrzymany w odbytnicy robi się twardszy, a odruch parcia po kilku zignorowanych sygnałach cichnie na resztę dnia.

Druga rzecz to siłowanie się. Jeśli po dwóch spokojnych próbach z wydechem nic nie następuje, wyjdź i wróć za godzinę. Nic przez ten czas nie tracisz, a oszczędzasz naczyniom odbytu kilku minut ucisku.

Osobno zostawiam nagłe wprowadzenie dużej ilości błonnika w pierwszym dniu miesiączki, bo przy wrażliwym jelicie kończy się ono wzdęciem i mocniejszym bólem. Co jeszcze nasila objawy w tych dniach, zebrałam przy rzeczach, których lepiej unikać podczas miesiączki.

Co da się przygotować wcześniej

Najwięcej zmienia praca prowadzona poza miesiączką, kiedy tkanki nie są obrzęknięte, a układ nerwowy nie jest w stanie podwyższonej czujności. Wtedy mięsień oddaje długość, a nawyk zdąży się utrwalić.

Zaczynam od nawodnienia, stałej pory wypróżnienia i minuty masażu brzucha wzdłuż jelita grubego, czyli od prawego biodra w górę, w poprzek i w dół po lewej stronie. Stała pora wypada najlepiej rano po śniadaniu, kiedy odruch żołądkowo-jelitowy pracuje najmocniej. Potem dokładam oddech leżąc na plecach ze zgiętymi kolanami: długi wydech, brzuch swobodny, bez napinania pośladków. Reszta codziennych drobiazgów, które zmieniają przebieg miesiączki, siedzi w nawykach a bolesnych miesiączkach.

Trzecim elementem jest ruch w biodrach, bo napięte przywodziciele i zginacze biodra ciągną miednicę i pogarszają warunki pracy dna miednicy. Zestaw rozłożony na kilka tygodni opisałam przy rozciąganiu bioder przy bolesnych miesiączkach.

Jak wygląda praca w gabinecie

Na wizycie zaczynam od wywiadu o całym cyklu, bo rozkład dolegliwości w czasie mówi więcej niż opis jednego złego dnia. Pytam o konsystencję stolca, o parcie, o uczucie niepełnego wypróżnienia i o to, czy ból pojawia się też przy stosunku.

Potem sprawdzam oddech, ruchomość żeber i brzucha oraz to, czy dno miednicy reaguje na wydech rozluźnieniem. Badanie wewnętrzne wykonuję tylko za Twoją zgodą i poza dniami krwawienia. Z tego wychodzi plan: praca manualna nad brzuchem i powięzią, nauka rozluźniania i ustawienie samego wypróżnienia. Techniki na wzdęty brzuch pokazuję osobno przy ćwiczeniach na wzdęcia i zrosty jelitowe.

Pierwsza wizyta trwa około 60 minut, kolejne około 50 minut. Na pierwszą zmianę w odczuwaniu zwykle potrzebne są dwa pełne cykle przepracowane od początku do końca.

Kiedy najpierw do lekarza albo położnej

Ból przy wypróżnianiu wracający w każdym cyklu i nasilający się z miesiąca na miesiąc wymaga oceny ginekologicznej, bo należy do objawów branych pod uwagę przy endometriozie. To samo dotyczy sytuacji, w której doszedł ból przy stosunku, plamienia między miesiączkami albo ból promieniujący do okolicy krzyżowej.

Krew w stolcu, czarny stolec, nagła zmiana rytmu wypróżnień utrzymująca się kilka tygodni i chudnięcie bez powodu idą do lekarza rodzinnego lub gastrologa niezależnie od cyklu. Gorączka, wymioty i silny ból brzucha pojawiający się nagle wymagają oceny tego samego dnia.

Fizjoterapia wchodzi po diagnostyce i towarzyszy leczeniu prowadzonemu przez lekarza. Nie zastępuje go i nie odpowiada na pytanie, co dzieje się w miednicy poza mięśniami.

Pytanie?

Umów wizytę w gabinecie UrodzonaFizjo przy Milczańskiej 47A w Szczecinie: online przez Booksy albo telefonicznie pod numerem 733 570 001.

Sprawdź najbliższy wolny termin

Najczęstsze pytania

Dlaczego podczas miesiączki boli mnie przy wypróżnianiu?
W dniach miesiączki rośnie stężenie prostaglandyn, a te działają nie tylko na macicę, lecz także na jelito leżące tuż za nią. Jelito pracuje żywiej i reaguje na rozciąganie mocniej niż zwykle, a dno miednicy dokłada do tego podwyższone napięcie. Dlatego ten sam wysiłek, który przez resztę miesiąca przechodzi bez echa, w te dni potrafi dać wyraźny ból.
Czy ból przy wypróżnianiu w czasie okresu to zawsze endometrioza?
Nie zawsze, bo ten objaw bywa też skutkiem zaparcia, napiętego dna miednicy albo hemoroidów, które w okolomiesiączkowym obrzęku dają o sobie znać mocniej. Ból przy wypróżnianiu nawracający w każdym cyklu, nasilający się z miesiąca na miesiąc albo idący razem z krwią w stolcu jest jednak jednym z objawów, które ginekolog powinien sprawdzić pod kątem endometriozy.
Jak siedzieć na toalecie, żeby mniej bolało?
Oprzyj stopy na podnóżku o wysokości około 20 centymetrów, tak by kolana znalazły się wyżej niż biodra. Pochyl tułów do przodu i oprzyj łokcie o uda, plecy zostaw długie. Resztę robi wydech przez lekko otwarte usta: brzuch idzie wtedy w dół i na zewnątrz, a obręcz mięśni wokół odbytu puszcza sama.
Czy środki przeczyszczające pomagają na ból przy wypróżnianiu w miesiączce?
Doraźnie bywają potrzebne, zwłaszcza gdy doszło zaparcie, ale na stałe nie rozwiązują sprawy, bo ból przy wypróżnianiu w te dni rzadko wynika z samej konsystencji stolca. Sensowniej zadbać o nawodnienie i błonnik przez cały cykl, a nad samym napięciem dna miednicy popracować poza miesiączką. O dawce i wyborze preparatu decyduje lekarz albo farmaceuta.

Przeczytaj również

Artykuły powiązane tematycznie z tym, co właśnie przeczytałaś.

Ilustracja dwóch poziomic: w jednej pęcherzyk stoi na środku, w drugiej ucieka w bok, jak równowaga, którą zaburzają zawroty głowy przed okresemZdrowie kobiet

Zawroty głowy przed okresem: skąd się biorą i co pomaga

Skąd zawroty głowy przed miesiączką i w okolicy owulacji, co robią progesteron, ciśnienie i nawodnienie, kiedy najpierw do lekarza i co pomaga. Fizjoterapeutka.

5 min czytania
Czytaj: Zawroty głowy przed okresem: skąd się biorą i co pomaga
Ilustracja do tekstu endometrioza a ćwiczenia: opuszczony szlaban obok niskich schodków, po których dawka ruchu rośnie stopniowoZdrowie kobiet

Endometrioza a ćwiczenia: czy ruch może zaszkodzić

Endometrioza a ćwiczenia: czy ruch przy bólu miednicy szkodzi, od czego zacząć, jak dawkować trening w gorsze dni cyklu i kiedy najpierw iść do ginekologa.

4 min czytania
Czytaj: Endometrioza a ćwiczenia: czy ruch może zaszkodzić
Wszystkie artykuły
Gabinet

Znajdziesz mnie w Szczecinie

Przyjmuję przy Milczańskiej 47A. Pierwsza wizyta trwa około 60 minut, kolejne około 45.

Umów wizytę